વ્યાકરણ/છંદ/અનુષ્ટુપ

વિકિસ્રોતમાંથી
Jump to navigation Jump to search

છંદ : અનુષ્ટુપ

અક્ષર : ૮-૮ અક્ષરના ૪ ચરણ (દરેક લીટીમાં બે)

બંધારણ :

  • દરેક ચરણમાં પાંચમો અક્ષર લઘુ અને છઠ્ઠો અક્ષર ગુરુ.
  • પહેલા અને ત્રીજા ચરણમાં સાતમો અક્ષર ગુરુ.
  • બીજા અને ચોથા ચરણમાં સાતમો અક્ષર લઘુ.

ઉદાહરણ :

ચરણ ચરણ
વર્ષોની બંધ બારીને આજ જ્યારે ઉઘાડતો,
આવ આવ દિશાઓથી સૂર એ કર્ણ વતો.
છંદ
અક્ષરમેળ |અનુષ્ટુપ|ઇન્દ્રવજ્રા| ઉપજાતિ|ઉપેન્દ્રવજ્રા | કવિત|ચામર|તોટક|ધનાક્ષરી|પૃથ્વી | મનહર| મંદાક્રાંતા |માલિની|રથોદ્ધતા| વસંતતિલકા | વંશસ્થ |શાર્દૂલવિક્રીડિત| શિખરિણી|શાલિની | હરિણી| સ્ત્રગ્ધરા
માત્રામેળ | ચોપાઈ | દોહરો | હરિગીત |રોળાવૃત્ત| સોરઠો| સવૈયા|દિંડી|ઉધોર|મહીદીપ|વૈતાલીય| આર્યા