યુગવંદના/ખેડુ સ્ત્રીનું સંધ્યાગીત

વિકિસ્રોતમાંથી
Jump to navigation Jump to search
← દિઠી સાંતાલની નારી યુગવંદના
ખેડુ સ્ત્રીનું સંધ્યાગીત
ઝવેરચંદ મેઘાણી
૧૯૩૧
કોદાળીવાળો →


[ ૫૫ ]

ખેડુ સ્ત્રીનું સંધ્યાગીત


કે સમી સાંજના તારલિયા !
સો સો બહેનીના વીર —
સાંજલ તારા ! ગુણિયલ તારા !

કે તુજ ઊગ્યે પંખીડલાં
લપછપતાં તરુવર-ડાળ —
સાંજલ તારા ! ઝગમગ તારા !

કે તુજ ઊગ્યે ધણગાવડી
વળી જાતી વાછરુ પાસ —
સાંજલ તારા ! ટમ ટમ તારા !

કે તુજ ઊગ્યે ફૂલડાં તજી
મધપૂડે પોઢ માખ –
સાંજલ તારા ! રૂમઝૂમ તારા !

કે તુજ ઊગ્યે ઘર આવતા
મજૂરોના લથબથ ઘેર —
સાંજ તારા ! નિર્મળ તારા !

કે તુજ ઊગ્યે પનિયારી
પિયુ-શું માંડે મદભર મીટ —
સાંજલ તારા ! ઝલમલ તારા !

કે તુજ ઊગ્યે વનિતા ઢળે
વાલમના ખોળામાંય —
સાંજલ તારા ! શ્રમહર તારા !

કે તુજ ઊગ્યે વિખૂટાં સહુને
ફરી મળ્યાની આશ —
સાંજલ તારા ! રાજલ તારા !

[ ૫૬ ] 

કે હું એક જ હતભાગણી !
મારો દીઠો તેં દોષ —
સાંજલ તારા ! બાંધવ તારા !

કે આઘાં ખેતર ખેડતો
મારો ખેડુ ક્યાં રોકાય? —
સાંજલ તારા ! સોનલ તારા !

કે હળજૂત્યા મુજ વાછડાઃ
ક્યમ હજી ન ભાળું ખેપ? —
સાંજલ તારા ! દેવલ તારા !

કે બાળપણેથી જોતર્યાં :
મને ડૂકી ગયાની બીક —
સાંજલ તારા ! હીરલ તારા !

*


કે દૂબળડા એ હાથની
નવ દેખું રમતી રાશ —
સાંજલ તારા ! તેજલ તારા !

કે થાકીપાકી જીભના
નવ ડચકારા સંભળાય —
સાંજલ તારા ! સુખિયા તારા !

કે ભૂખ્યા પગની ડાંફ ભરતો
નવ ભાળું ભરથાર —
સાંજલ તારા ! બાંધવ તારા !

કે વરસ બધું રળવું છતાં
નવ અધઘડીના વિશ્રામ —
સાંજલ તારા ! ટમટમ તારા !

*
[ ૫૭ ] 

કે વ્રતઉત્સવ જગ ઊજવે,
મારે ગળે ન આવે ગીત —
સાંજલ તારા ! ગુણિયલ તારા !

કે ચંદન-છાંટી રાતડી :
મારા હૈયામાં ન હુલાસ —
સાંજલ તારા ! રૂમઝૂમ તારા !

કે આવડી વસમી શેં હશે
આ કાઠીડાની ખેડ્ય —
સાંજલ તારા ! ઝળહળ તારા !

કે દુશમન પણ નવ ખેડજો
આ દરબારીડો દેશ —
સાંજલ તારા ! દેવલ તારા !